सन् २०२५ को परादृश्यमा घटेका केहि महत्वपूर्ण घटनाहरु

Ajnabee Khadka

January 04, 2026

683

क्रम

घटना

विवरण

१.

डोनाल्ड ट्रम्पको दोस्रो कार्यकाल (२०२५–२०२९) को सुरुवात

४६औँ राष्ट्रपति जो बाइडनको कार्यकाल समाप्त भएपछि ट्रम्प ४७औँ राष्ट्रपतिका रूपमा आए,
डोनाल्ड ट्रम्पको दोस्रो कार्यकालको जितका लागि सन् २०२४ को राष्ट्रपतीय निर्वाचनमा मुख्य प्रतिद्वन्द्वी: अमेरिकी डेमोक्र्याटिक पार्टीका कमला ह्यारिस
दोस्रो कार्यकालको सुरुवात: जनवरी २०, २०२५ मा ४७ औँ राष्ट्रपतिका रूपमा शपथ लिएका,
अमेरिकी इतिहासमा शपथ लिने सबैभन्दा वृद्ध राष्ट्रपति बनेका,

२.

DeepSeek ऐआई मोडल सार्वजनिक

OpenAI o1, GPT-4o, र Claude 3.5 Sonnet मोडललाई प्रतिष्पर्धा दिएको,
सिलिकन भ्यालीका ठूला कम्पनीहरूको एकाधिकारलाई चुनौती दिँदै एआई प्रविधिलाई प्रजातान्त्रिक (Democratize) बनाउन ठूलो भूमिका खेलेको,
सार्वजनिक मिति: २० जनवरी २०२५
विकासकर्ता: चीन (हाङजाउ, चीनमा आधारित स्टार्टअप)
ओपन-सोर्स (Open Source) क्रान्तिको सुरुवात,

३.

क्याथोलिक चर्चको नयाँ पोप निर्वाचित

नाम: पोप लियो १४औँ (जन्म नाम: रोबर्ट फ्रान्सिस प्रिभोस्ट)
निर्वाचित मिति: मे ८, २०२५
क्रम: क्याथोलिक चर्चको २६७औँ सर्वोच्च पादरी (पोप)
इतिहासमै पहिलो अमेरिकी (U.S. born) पोप,
सन् २०२५ को अप्रिलमा पोप फ्रान्सिसको निधनपछि मे महिनामा सम्पन्न 'कन्क्लेभ' (Conclave) मार्फत कार्डिनल रोबर्ट प्रिभोस्ट नयाँ पोपका रूपमा निर्वाचित भएको,

४.

नेपालको पहिलो महिला प्रधानमन्त्री

नाम: सुशीला कार्की
पदभार ग्रहण: १२ सेप्टेम्बर २०२५ (२७ भदौ २०८२)
नियुक्ति गर्ने: राष्ट्रपति रामचन्द्र पौडेल
नेपालको पहिलो महिला प्रधानन्यायाधीश र पहिलो महिला प्रधानमन्त्री,

५.

जापानको पहिलो महिला प्रधानमन्त्री

जापानको पहिलो महिला प्रधानमन्त्रीका रूपमा निर्वाचित व्यक्तित्व: साने ताकाइची
पदभार ग्रहण: २१ अक्टोबर २०२५
पार्टी: लिबरल डेमोक्रेटिक पार्टी (LDP)
उमेर: ६४ वर्ष (सन् २०२५ मा)
जापानकी 'लौह महिला' (Iron Lady of Japan) भनेर पनि चिनिने,

६.

भारत-पाकिस्तान चार दिने युद्ध

जम्मु-कश्मीरको पहलगाम नजिकै भएको आतंकवादी हमला (२६ जनाको मृत्यु) पछि भारतको 'सर्जिकल स्ट्राइक',
अवधि: ४ दिन (७ मे २०२५ मा सुरु भएको,)
कोड नाम: अपरेशन सिन्दूर
युद्धको प्रकृति: हवाई आक्रमण (Air Strikes), ड्रोन युद्ध र सीमामा सीमित स्थलगत भिडन्त
परिणाम: युद्धविराम

७.

इजरायल–हमास युद्धविराम

लागू भएको मिति: १० अक्टोबर २०२५
अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पको सक्रिय मध्यस्थतामा भएको,

८.

इरानमाथि अमेरिकी आक्रमण

सन् २०२५ को जुन महिनामा इरान र इजरायलबीचको तनावले युद्धको रूप लिएपछि अमेरिकाले इरानको आणविक केन्द्रहरूमा गरेको प्रत्यक्ष आक्रमण,
अपरेसनको नाम: 'अपरेसन मिडनाइट ह्यामर' (Operation Midnight Hammer)
आक्रमणको मिति: २१–२२ जुन २०२५

९.

जेनजी क्रान्ति" (Gen Z Revolution)

नेपाल, बंगलादेश, इन्डोनेसिया, फिलिपिन्स, श्रीलंका, थाइल्याण्ड (एसिया); केन्या, मोरक्को, माडागास्कर (अफ्रिका); पेरु, मेक्सिको (ल्याटिन अमेरिका); र सर्बिया, टर्की (युरोप) जस्ता राष्ट्रहरुमा युवा पुस्ताले डिजिटल प्लेटफर्मको प्रयोग गरी परम्परागत सत्ता र भ्रष्टाचारविरुद्ध ठूला आन्दोलनहरू गरेका,

१०.

चीन-संयुक्त राज्य अमेरिका व्यापार युद्ध

अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पको दोस्रो कार्यकालको सुरुवातसँगै भन्सार शुल्कमा गरिएको भारी वृद्धि र त्यसको जवाफमा चीनले चालेका कदमहरूले विश्व अर्थतन्त्रमा नयाँ तरंग पैदा गरेको,
Tarrif war को रुपमा चिनिने,
नोभेम्बर १, २०२५: ट्रम्प र चिनियाँ प्रतिनिधिबीच ऐतिहासिक सम्झौता

Current Affairs

यशस्वी बुक अवार्ड, २०२६

Jun 12, 2026
5

सन् २०२५ को परादृश्यमा घटेका केहि महत्वपूर्ण घटनाहरु

सन् २०२५ को परादृश्यमा घटेका केहि महत्वपूर्ण घटनाहरु

Categories

Latest Blogs

युइएफए च्याम्पियन्स लिग (सन् २०२५-२६)

यशस्वी बुक अवार्ड, २०२६

सन् २०२६ को गोल्डम्यान पर्यावरण पुरस्कार

विश्व बाल श्रम विरुद्ध दिवस, २०२६

गोरखापत्रको संशिप्त कालक्रमिक इतिहास

क्रम	घटना	विवरण
१.	डोनाल्ड ट्रम्पको दोस्रो कार्यकाल (२०२५–२०२९) को सुरुवात	४६औँ राष्ट्रपति जो बाइडनको कार्यकाल समाप्त भएपछि ट्रम्प ४७औँ राष्ट्रपतिका रूपमा आए, डोनाल्ड ट्रम्पको दोस्रो कार्यकालको जितका लागि सन् २०२४ को राष्ट्रपतीय निर्वाचनमा मुख्य प्रतिद्वन्द्वी: अमेरिकी डेमोक्र्याटिक पार्टीका कमला ह्यारिस दोस्रो कार्यकालको सुरुवात: जनवरी २०, २०२५ मा ४७ औँ राष्ट्रपतिका रूपमा शपथ लिएका, अमेरिकी इतिहासमा शपथ लिने सबैभन्दा वृद्ध राष्ट्रपति बनेका,
२.	DeepSeek ऐआई मोडल सार्वजनिक	OpenAI o1, GPT-4o, र Claude 3.5 Sonnet मोडललाई प्रतिष्पर्धा दिएको, सिलिकन भ्यालीका ठूला कम्पनीहरूको एकाधिकारलाई चुनौती दिँदै एआई प्रविधिलाई प्रजातान्त्रिक (Democratize) बनाउन ठूलो भूमिका खेलेको, सार्वजनिक मिति: २० जनवरी २०२५ विकासकर्ता: चीन (हाङजाउ, चीनमा आधारित स्टार्टअप) ओपन-सोर्स (Open Source) क्रान्तिको सुरुवात,
३.	क्याथोलिक चर्चको नयाँ पोप निर्वाचित	नाम: पोप लियो १४औँ (जन्म नाम: रोबर्ट फ्रान्सिस प्रिभोस्ट) निर्वाचित मिति: मे ८, २०२५ क्रम: क्याथोलिक चर्चको २६७औँ सर्वोच्च पादरी (पोप) इतिहासमै पहिलो अमेरिकी (U.S. born) पोप, सन् २०२५ को अप्रिलमा पोप फ्रान्सिसको निधनपछि मे महिनामा सम्पन्न 'कन्क्लेभ' (Conclave) मार्फत कार्डिनल रोबर्ट प्रिभोस्ट नयाँ पोपका रूपमा निर्वाचित भएको,
४.	नेपालको पहिलो महिला प्रधानमन्त्री	नाम: सुशीला कार्की पदभार ग्रहण: १२ सेप्टेम्बर २०२५ (२७ भदौ २०८२) नियुक्ति गर्ने: राष्ट्रपति रामचन्द्र पौडेल नेपालको पहिलो महिला प्रधानन्यायाधीश र पहिलो महिला प्रधानमन्त्री,
५.	जापानको पहिलो महिला प्रधानमन्त्री	जापानको पहिलो महिला प्रधानमन्त्रीका रूपमा निर्वाचित व्यक्तित्व: साने ताकाइची पदभार ग्रहण: २१ अक्टोबर २०२५ पार्टी: लिबरल डेमोक्रेटिक पार्टी (LDP) उमेर: ६४ वर्ष (सन् २०२५ मा) जापानकी 'लौह महिला' (Iron Lady of Japan) भनेर पनि चिनिने,
६.	भारत-पाकिस्तान चार दिने युद्ध	जम्मु-कश्मीरको पहलगाम नजिकै भएको आतंकवादी हमला (२६ जनाको मृत्यु) पछि भारतको 'सर्जिकल स्ट्राइक', अवधि: ४ दिन (७ मे २०२५ मा सुरु भएको,) कोड नाम: अपरेशन सिन्दूर युद्धको प्रकृति: हवाई आक्रमण (Air Strikes), ड्रोन युद्ध र सीमामा सीमित स्थलगत भिडन्त परिणाम: युद्धविराम
७.	इजरायल–हमास युद्धविराम	लागू भएको मिति: १० अक्टोबर २०२५ अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पको सक्रिय मध्यस्थतामा भएको,
८.	इरानमाथि अमेरिकी आक्रमण	सन् २०२५ को जुन महिनामा इरान र इजरायलबीचको तनावले युद्धको रूप लिएपछि अमेरिकाले इरानको आणविक केन्द्रहरूमा गरेको प्रत्यक्ष आक्रमण, अपरेसनको नाम: 'अपरेसन मिडनाइट ह्यामर' (Operation Midnight Hammer) आक्रमणको मिति: २१–२२ जुन २०२५
९.	जेनजी क्रान्ति" (Gen Z Revolution)	नेपाल, बंगलादेश, इन्डोनेसिया, फिलिपिन्स, श्रीलंका, थाइल्याण्ड (एसिया); केन्या, मोरक्को, माडागास्कर (अफ्रिका); पेरु, मेक्सिको (ल्याटिन अमेरिका); र सर्बिया, टर्की (युरोप) जस्ता राष्ट्रहरुमा युवा पुस्ताले डिजिटल प्लेटफर्मको प्रयोग गरी परम्परागत सत्ता र भ्रष्टाचारविरुद्ध ठूला आन्दोलनहरू गरेका,
१०.	चीन-संयुक्त राज्य अमेरिका व्यापार युद्ध	अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पको दोस्रो कार्यकालको सुरुवातसँगै भन्सार शुल्कमा गरिएको भारी वृद्धि र त्यसको जवाफमा चीनले चालेका कदमहरूले विश्व अर्थतन्त्रमा नयाँ तरंग पैदा गरेको, Tarrif war को रुपमा चिनिने, नोभेम्बर १, २०२५: ट्रम्प र चिनियाँ प्रतिनिधिबीच ऐतिहासिक सम्झौता